Компания туралы

1917 жылы революция және азаматтық соғыс оқиғаларынан кейін темір жолдар қирау мен бейберекетсіздік шегінде болды.

1921 жылдың сәуірінде Жол қатынастары халықтың комиссариатын Ф. Э. Дзержинский басқарды. Тәжірибелі басшы мен ұйымдастырушы санаулы айлардың ішінде орын алған жағдайды реттеді, ВЧК органдары мен милицияның кертартпа әдістерімен тәртіп орнатудың мүмкін еместігі туралы шешімге келді. Ол: «егер біз біл іске адал және саналы теміржолшыларды тартпасаң, ұрлықты жоя алмаймыз» деді. Сол уақытта ВЦИК пен Еңбек және қорғаныс кеңесі «қоймалар, пакгауздар мен зат қоятын бөлмелерді, солармен бірге темір жолдар мен су жолдарындағы құрылыстарды күзету туралы» декретті қабылдады.

Жол қатынастары күзетінің алғашқы бастығы болып И. И. Леппе тағайындалды. Көліктегі ірі тонауларды туғызатын себептер мен жағдайларды анықтауғағаш көңіл бөлген сол болды. Жолдарда комиссиялық тексерістер жүргізілді.Ондаған және жүздеген күзет атқыштарының жеке ерлігі, бөлімшелердің жоғары әскери қабілеттілігі темір жол нысандарына, жүк және жолаушылар поездарына жасалатын жаппай шабуылдарды төмендетті.

1925 жылы қыркүйекте темір жолдар күзеті бастықтарының съезі болды. Мамандарды іріктеу, жеке құрамды оқыту, материалдық-техникалық қамтамасыз ету, қаруландыру, тонаушылықпен күресу, құрылыстарды күзету, баукеспелікпен күресу сияқты маңызды мәселелер талқыланды.

Қызмет көрсетуді атқыштар күзеті — ерекше қаруланған отрядтар жүзеге асырды. Олар әскери бөлімшелер принципі бойынша құрылды.

Көп жағдайда олар теміржолшылардың әскерилендірілген ведомостволық күзетінің алғашқы үлгісі ретінде қызмет етті.

1930 жылдың желтоқсанынан бастап станциялардың перрондарында, вокзал ғимараттары мен билет кассаларында тәртіпті ұстап тұру ведомостволық күзетінің атқыштарына жүктелді.

Ұлы Отан соғысы басталысымен темір жол көлігінің жұмысы тек қана әскердің мұқтаждығы үшін үздіксіз жүк жеткізу болды. Барлық маңызды нысандар: көпірлер, тоннельдер, станциялар, өндіріс және материалдық-техникалық қоймалары, телеграф және телефон станциялары мен байланыс желілерін ЖІХК әскерлері өз бақылауына алды. Көптеген күзет атқыштары қолданыстағы әскерге жұмылдырылды немесе майданға өз еріктерімен кетті.

Жол қатынастарының атқыштар күзеті ЖІХК қарулы — вахтерлік және әскери — өрттік болып атала бастады. Күзет қызметінің бақылауында тұрған аумақта тәртіпті бекіту үшін көліктің барлық нысандарында ерекше рұқсатпен кіргізу режимі орнатылды.

Алғаш рет станция парктері мен жүру жолында жүктердің күзетілуін қамту міндеті жүктелді. Атқыштар рұқсатпен кіргізу режимін қамтамасыз етті, азаматтардың жүк поездарында заңсыз жүруімен күресті, қоғамдық тәртіптің сақталуын бақылады.

1951 жылдан бастап әскерилендірілген күзет темір жолдың жалғыз қаруланған күзет құрылымы болды. Ол станциялар мен жүру жолындағы жүктерді; ерекше маңызды қолдан жасалған техникалық құрылғылар мен арнайы ғимараттарды; кассирлер тасымалдайтын қолма-қол, ақшаны күзетуді; темір жол станцияларындағы рұқсатпен кіру режимін сақтауды; жүк поездарында өз бетімен жүрумен күресуді және т.б. жүзеге асырды. 1956 жылы қысқа аялдаулар кезінде вагондарды тұрлыұтың алдын- алу мақсатында тәулік бойы бірлесіп патрульдеу үшін әскерилендірілген күзет пен милицияның арнайы топтары пайда болды.

2001 жылы «Қазақстан темір жолы» РМК-ның «Арнайы әскерилендірілген күзет қызметі» еншілес мемлекеттік кәсіпорны Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысымен «әскерилендірілген темір жол күзеті» ААҚ болып қайта құрылды, ал содан кейін акционерлік қоғам болып қайта аталды.

Бүгінде Қазақстан Республикасынық «әскерилендірілген темір жол күзеті» АҚ — Қазақстан Республикасының темір жол инфрақұрылымына кіретін барлық нысандардың қорғалуын қамтамасыз ететін, жүктерді күзетіп алып жүру мен темір жол қызметі ең ірі күзет ұйымдарының бірі.

Қоғам темір жолдағы қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз етуде маңызды рөлге ие Қазақстан Республикасының негізгі күштері мен құқық қорғау құрылымдарымен өзара әрекеттестікте жұмыс атқарады.

Қоғам кез-келген орында және жылдың кез-келген мерзімінде міндеттерді автономдық режимде орындауға мүмкіндік беретін қазіргі заманғы техника мен құралдармен жабдықталған және күзет қызметтерін сапалы-деңгейде көрсету жөніндегі жаңа технологияларды жетілдіру және ендіру бойынша үнемі жоспарлы да жүйелі жұмыс жүргізеді.

Қазақстан Республикасы бойынша 14 құрылымның бөлімшесі — филиалы бар.